en waarschijnlijk niet zo veel met te veel werkuren”

Hij onthult geen grote waarheden en zegt het ook niet voor het eerst, stemt psychiater en hoogleraar Dirk De Wachter welwillend in. Maar tot zijn eigen verwondering werd nagenoeg gevochten om zijn essay voor de maand van de filosofie. Dus werd ‘De kunst van het ongelukkig zijn’ een boekje. Niet om miserie te prediken in grotere oplage, wel om – in alle consequentie – te pleiten voor meer verbinding tussen mensen. “Af en toe wat lastigheid in het leven, valt niet te vermijden. Als we die niet inslikken maar durven delen, dan hebben we denk ik een goed bestaan.”

Hij is geen mens van trucjes, zegt hij. Als een ‘kunstje’ om tegenslagen te pareren, moeten we de titel van zijn boek dus niet begrijpen. “Ik denk ook dat kunst geen trucje is; dat kunstenaars wel degelijk een wezenlijkheid van zichzelf in hun werk leggen. Over schoonheid gaat mijn pleidooi zeker wel – over het wonder van de verbinding en hoe dat precies verschijnt wanneer we lastigheden en tekorten niet uit de weg gaan. Die paradox maakt de kern uit van mijn boek. De definitie van vriendschap en liefde? Voor mij is dat: op moeilijke momenten iemand in vertrouwen kunnen vinden.”

Het taboe uitspreken

Hij spreekt in bedachtzame zinnen over ‘het uittreden uit de bolster’, over ‘bunkering’, ‘liefdevolheid’, ‘vervulling’ en ‘koestering’. Moeilijke woorden, zelfs al komen ze zo vanzelfsprekend voort uit de innemende basstem van een man met autoriteit. Hij wil een tegenklank bieden, zegt hij, tegenover ons collectieve instinct om de handen af te trekken van ongeluk. “In een tijd waarin we alleen maar ‘leukigheid’ en ‘plezantigheid’ voor ogen hebben, ligt ongelukkig zijn moeilijk. Onze cultuur zet heel sterk in op het autonome, het ‘ikkige’, het succes.”

“Iedereen zegt: zwijg over je tegenslagen, verbijt ze, wees flink. Nochtans voelen veel mensen intuïtief aan dat een beetje verdriet in het leven onvermijdelijk is. Waar de grens ligt van wat normaal, draaglijk of behandelbaar is? Ik wil dat niet op een flowchart zetten. Dat is zeer individueel, net zoals ook de oplossingen haute couture zijn en geen prêt-à-porter. Sommige problemen en kwetsuren zijn ook niet zomaar op te lossen. Maar voor de meeste ambetantigheden in het leven bestaat er een soort primaire preventie. Mijn boodschap:

 

als je het bij momenten lastig hebt met je lief, met je kinderen, met ouder worden, met je baas of met je centen, vergeet niet met elkaar te praten. Dat kan enorm vervullend zijn, zowel voor wie spreekt als voor wie luistert.” De kunst van het ongelukkig zijn, is het ongeluk eerst en vooral bespreekbaar durven maken, stelt de psychiater. En dat in de vertrouwelijkheid van een liefdevolle relatie, niet op Facebook of Instagram voor 100.000 volgers. “Let op, ik heb niets tegen de nieuwe media, een fantastische uitvinding is dat om verbinding te maken. Maar dan moet je ze wel zo gebruiken. Dus ik zeg: stuur een WhatsApp-berichtje naar je broer, vader, kind of beste vriendin, spreek af op een terrasje en vertel je verhaal. En dan drink je een koffietje, je pakt elkaar vast, kijkt samen naar de mensen en het is een goede tijd. Als we allemaal wat meer elkaars psychiater zouden kunnen zijn, dan zouden mijn wachtlijsten misschien een stukje korter zijn.”

Luisteren als levensvervulling

Niet iedereen is ervoor in de wieg gelegd om van luisteren zijn beroep te maken, erkent De Wachter. Hij heeft het geluk dat hij elke dag mag doen wat hij in zijn boeken vertelt. “Mijn beroep is dan ook het mooiste ter wereld – mijn excuses voor jou, journalistiek komt op een goede tweede plaats omdat het ook altijd over mensen gaat. Het is wel zo: wat ik doe, is bij momenten erg zwaar, het gaat per definitie over het verdriet van mensen. Bij mij komt men niet om te zeggen dat alles goed gaat, het gaat altijd over miserie en moeilijkheden. Maar daarnaar luisteren en mensen erin proberen bij te staan, dat geeft een zeer grote betekenis aan het leven. Mijn job brengt mij veel vervulling en zinvolheid en dat is een diepgaander, essentiëler geluk dan ‘plezantigheid’.”

 
 

CONTACT

Luchthavenweg 81.247
5657EA Eindhoven
info@preventicons.nl
T 040-782 02 50
> Diensten
> FAQ
> Aansluiten
Verzuim in cijfers 
Copyright © 2018 – Preventicons